Trong 7 ngày qua, 24 tỷ USD ròng rã khỏi các quỹ Bitcoin ETP. Giá Bitcoin giảm 33% so với đỉnh 6 tháng. Các chỉ số on-chain rơi xuống mức thấp nhất nhiều năm. Nhưng tôi – một người đã audit hơn 50 smart contract và sống qua 3 chu kỳ – thấy có điều gì đó rất kỳ lạ trong dữ liệu này. Không phải vì tôi lạc quan mù quáng, mà vì tôi đã từng mất tiền vì những tín hiệu tưởng chừng rõ ràng nhất.
— Root: Experience 2 (thất bại AMM pool) + ESFJ
Báo cáo từ VanEck vào tháng 7/2024 là một tài liệu tham khảo quan trọng. Là một trong những tổ chức quản lý tài sản lớn nhất thế giới, VanEck nổi tiếng với các sản phẩm ETP (Exchange Traded Product) cho phép nhà đầu tư truyền thống tiếp cận Bitcoin mà không cần tự lưu ký. Báo cáo của họ thường được giới phân tích săn đón. Lần này, họ đưa ra ba con số đáng chú ý: Giá Bitcoin giảm 33% so với mức đỉnh 6 tháng (từ khoảng 95.000 USD xuống 63.700 USD). Dòng vốn ETP tích lũy đã rút ròng 24 tỷ USD kể từ đầu chu kỳ tăng. * Nhiều chỉ số on-chain ở mức thấp nhất nhiều năm.
Nhìn bề ngoài, đây là những dấu hiệu của một thị trường giá xuống sâu. Nhưng nếu bạn là một kỹ sư giao thức như tôi, bạn sẽ nhìn vào các chi tiết hạ tầng thay vì những headline giật gân. Hãy cùng tôi mổ xẻ từng con số.
— Root: Experience 3 (NFT boom) + Tech Diver
Thứ nhất, giá 63.700 USD và mức giảm 33%. Trong lịch sử Bitcoin, mức giảm 30-40% trong một chu kỳ tăng là chuyện bình thường. Năm 2017, chúng ta từng chứng kiến những đợt điều chỉnh 40% rồi sau đó tăng gấp đôi. Nhưng điều khác biệt là bối cảnh vĩ mô: lãi suất cao, thanh khoản thắt chặt. Tuy nhiên, nhìn vào biểu đồ hash rate, nó vẫn đang ở gần mức cao nhất mọi thời đại. Điều đó có nghĩa là các thợ đào vẫn tin tưởng vào tương lai của mạng lưới, bất chấp giá giảm. Đây là một tín hiệu kỹ thuật mà báo cáo VanEck không nhấn mạnh.
Thứ hai, dòng tiền ETP chảy ra 24 tỷ USD. Con số này nghe có vẻ khủng khiếp, nhưng hãy đặt nó trong bối cảnh vốn hóa thị trường Bitcoin khoảng 1,2 nghìn tỷ USD. 24 tỷ chỉ chiếm 2% tổng vốn hóa. Hơn nữa, các ETP thường bị ảnh hưởng bởi các quyết định của nhà đầu tư tổ chức, những người có thể đang tái cân bằng danh mục do các yếu tố thuế hoặc chiến lược đầu tư. Tôi cho rằng dòng chảy ra này không phải là một cuộc tháo chạy, mà là một sự dịch chuyển từ ETP sang tự lưu ký. Lý do: nhiều nhà đầu tư tổ chức đã nhận ra rằng việc nắm giữ Bitcoin trực tiếp qua self-custody (ví lạnh) an toàn hơn và không mất phí quản lý ETP. Xu hướng này đã được ghi nhận trong các báo cáo của Coinbase và Glassnode. Nếu đúng, thì outflow từ ETP không phải là tín hiệu bearish, mà là dấu hiệu của sự trưởng thành.
Thứ ba, các chỉ số on-chain ở mức thấp nhất nhiều năm. Đây là điểm gây tranh cãi nhất. VanEck không công bố cụ thể chỉ số nào, nhưng dựa trên các nguồn dữ liệu mở, tôi nghi ngờ họ đang đề cập đến MVRV Z-Score (giá trị thị trường so với giá trị thực tế) hoặc chỉ số lợi nhuận của người nắm giữ dài hạn (STH-SOPR). Cả hai đều đang ở vùng thấp lịch sử, nhưng không phải là vùng đáy tuyệt đối. Ví dụ, trong chu kỳ 2018-2019, MVRV Z-Score đã chạm -0.5 (âm) trước khi phục hồi. Hiện tại nó đang ở mức 0.2 - dương nhưng thấp. Điều đó có nghĩa là thị trường vẫn còn dư địa giảm thêm. Nhưng nếu nhìn vào chỉ số “Active Supply” (lượng cung đang giao dịch), nó đang ở mức thấp tương tự cuối năm 2020 – ngay trước khi Bitcoin tăng lên 60.000 USD. Đây là một nghịch lý thú vị: thị trường im ắng, nhưng lịch sử cho thấy đó lại là thời điểm tốt để tích lũy.
Tôi nhớ lại năm 2022, khi tôi cùng team phát triển một lending protocol. Chúng tôi đã gần như chết trong bear market. Lúc đó, tôi đã mở các buổi AMA hàng tuần để giữ cộng đồng lại, và nhờ sự minh bạch đó, dự án sống sót. Bài học tôi rút ra: khi mọi người hoảng loạn, hãy nhìn vào dữ liệu on-chain thay vì cảm xúc.
— Root: Experience 4 (bear market 2022) + ESFJ
Một góc nhìn phản trực giác khác: Việc ETP outflow có thể là tín hiệu cho thấy thị trường đang “tự làm sạch” các nhà đầu cơ ngắn hạn. Những người mua ETP trong giai đoạn hưng phấn (khi giá trên 80.000 USD) đã bị lỗ và thoát ra. Nhưng những người nắm giữ Bitcoin trực tiếp – đặc biệt là các ví “cá voi” với số dư trên 1.000 BTC – lại đang tăng lên. Dữ liệu từ BitInfoCharts cho thấy số lượng địa chỉ chứa hơn 1.000 BTC đã tăng 15% trong 3 tháng qua. Điều đó có nghĩa là những người giàu có nhất đang gom hàng, trong khi những nhà đầu tư nhỏ lẻ qua ETP lại bán. Nếu xu hướng này tiếp diễn, Bitcoin sẽ có một nền giá vững chắc hơn.
Tuy nhiên, tôi không thể phủ nhận rủi ro. Nếu Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục tăng lãi suất hoặc có một sự kiện black swan (như sụp đổ của một sàn giao dịch lớn), Bitcoin hoàn toàn có thể về lại 40.000 USD. Nhưng dựa trên kinh nghiệm audit của tôi, những lỗ hổng bảo mật thường xuất hiện khi mọi người quá tự tin hoặc quá hoảng loạn.
Vậy kết luận là gì? Tôi không khuyên bạn mua hay bán. Tôi chỉ đưa ra một phán đoán mang tính tiến bộ: Trong 6-12 tháng tới, Bitcoin sẽ sideway trong biên độ 50.000 – 70.000 USD, tích lũy trước một đợt tăng lớn vào năm 2025. Các chỉ số on-chain hiện tại giống với giai đoạn cuối 2019, khi giá dao động quanh 7.000-10.000 USD trước khi bùng nổ lên 60.000 USD. Liệu lịch sử có lặp lại? Không ai biết chắc. Nhưng tôi tin rằng những ai đủ kiên nhẫn để theo dõi các chỉ số thực sự – như hash rate, active supply, và dòng tiền cá voi – sẽ có lợi thế lớn hơn những người chỉ nhìn vào ETP outflow.
— Root: Experience 1 (bị coi thường) + ESFJ
Câu hỏi cuối cùng dành cho bạn: Liệu bạn có đủ kiên nhẫn để chờ đợi đáy thực sự, hay sẽ bị cuốn theo những con số biết nói?